Gözlükten ya da lensten kurtulmak isteyip de “Acaba göz çizdirsem mi?” diye düşünmeyen neredeyse hiç yok. Günümüzde lazer göz ameliyatı, miyop, hipermetrop ve astigmat tedavisinde kullanılan, sonuçları uzun yıllardır bilinen, güvenilir ve yaygın bir yöntemdir.
Kabaca söylemek gerekirse lazer göz ameliyatı; gözün en ön kısmında bulunan saydam tabaka olan korneanın şeklini lazerle yeniden ayarlayarak göz derecelerini düzeltme işlemidir. Bu işlem sayesinde, gözlüğün yaptığı işi kornea yapmaya başlar ve kişi günlük yaşamında gözlüğe ihtiyaç duymadan görebilir hale gelir.
Halk arasında bu operasyona çoğu zaman “göz çizdirme” denir. Aslında modern lazer yöntemlerinde göz çizilmez; gözün yüzeyine ya da derin tabakalarına çok ince, bilgisayar kontrollü lazer atışları yapılır. Yani eski anlamdaki “bıçakla çizme” işlemi artık yapılmamaktadır.
Lazer göz ameliyatının temel amacı, gözlük veya kontakt lenslere olan bağımlılığı azaltmak ya da tamamen ortadan kaldırmaktır.
korneanın kırıcılık gücü lazerle yeniden ayarlanır.
Miyopta kornea biraz daha düzleştirilir, hipermetropta biraz daha dikleştirilir, astigmatta ise farklı eksenlerdeki kırma gücü dengelenir. Böylece görüntü, gözün içinde retinaya daha net odaklanır.
Sonuç:
Kişi günlük hayatta, özellikle araç kullanırken, ders çalışırken, bilgisayar başında veya sosyal yaşamında gözlükten çok daha az bağımlı hale gelir.
Halk arasında yıllardır kullanılan bir ifade var: “Göz çizdirme.”
Eskiden, lazer teknolojisi yokken, özellikle miyop ve astigmat tedavisinde bıçakla yapılan “radiyal keratotomi” gibi yöntemler kullanılıyordu. Bu ameliyatlarda kornea üzerine gerçekten küçük çizikler atılırdı.
Lazer teknolojisinin gelişmesiyle birlikte bu eski yöntemler neredeyse tüm dünyada terk edildi. Artık göz derecelerinin düzeltilmesi denildiğinde “lazer” yöntemleri akla geliyor.
Bugün “göz çizdirme” dediğimizde aslında kastedilen:
Yani ifade eski, yöntem yeni diyebiliriz.
Lazer göz ameliyatı, sanıldığı kadar uzun ve karmaşık bir ameliyat değildir; ancak arkasında ciddi bir teknoloji ve detaylı bir planlama vardır.
1. Lazer Öncesi
Muayene ve Hazırlık
Lazer öncesinde ayrıntılı bir göz muayenesi yapılır. Bu muayenede:
dikkatlice değerlendirilir.
Amaç, “Bu kişi lazere uygun mu?” ve “Uygunsa hangi yöntem daha güvenli olur?” sorularına net cevap bulmaktır. Her isteyene lazer yapılmaz; göz yapısı, genel sağlık durumu ve kişinin beklentileri mutlaka birlikte değerlendirilir.
2. Ameliyat Günü
Ameliyat genellikle damla anestezisiyle yapılır; yani göze uyuşturucu damla damlatılır, iğne ile genel anesteziye gerek kalmaz.
Lazer atışının kendisi çoğu kez 10–30 saniye kadar sürer. Tüm hazırlık ve kontrol süreciyle beraber kişi odada genellikle 10–15 dakika kadar kalır.
Ameliyat boyunca ağrı genellikle olmaz; ancak baskı, hafif yanma, ışığa hassasiyet gibi geçici hisler normaldir.
Lazer göz ameliyatı, dünyada en sık uygulanan göz operasyonlarından biridir. Yaklaşık 40–50 yıldır yapılan, uzun dönem sonuçları iyi bilinen ve hasta memnuniyeti yüksek bir işlemdir. Doğru hastada, doğru yöntemle uygulandığında:
Bununla birlikte hiçbir tedavide olduğu gibi burada da “yüzde yüz garanti” ya da “ömür boyu hiç değişmez” gibi iddialar tıbbi gerçeklikle uyumlu değildir.
Genel kuralları halk diliyle şöyle özetleyebiliriz:
Bu liste, kaba bir ön bilgi sağlar. Lazer kararı, her zaman detaylı bir göz muayenesi sonrasında alınmalıdır.
Her ameliyat gibi lazer de herkese uygun değildir. Şu durumlarda lazer çoğu kez uygun bir seçenek olmayabilir:
Böyle durumlarda lazer yerine kalıcı lens (mercek) ameliyatları gibi alternatifler veya sadece gözlük/lens kullanımı tercih edilebilir.
Bu operasyon, gözün en ön kısmında bulunan saydam tabaka kornea üzerinde yapılır. Gözümüze gelen ışık önce korneadan, ardından göz içi mercekten kırılarak retinaya düşer.
Korneanın kırma gücü kabaca 41–46 diyoptri civarındadır. Lazerle yapılan işlem, korneayı tıpkı bir gözlük camı gibi yeniden şekillendirip, kırıcılığını ayarlamaktır:
Bu sayede, görüntü retinaya daha net odaklanır ve gözlük olmadan da net görme hedeflenir.
Günümüzde lazer göz cerrahisinde kullanılan birden fazla teknik vardır. En çok bilinenler:
Yüzeyel lazer yöntemleri:
PRK, trans-PRK (No Touch), LASEK
Derin lazer yöntemleri:
LASIK, femtoLASIK, SMILE lazer
Hepsinin ortak yanı, korneayı yeniden şekillendirerek göz derecesini düzeltmeye çalışmalarıdır. Farkları ise:
Önemli Nokta
Hastalar sıklıkla kliniğe “Ben mutlaka SMILE istiyorum.” ya da “Bana No Touch yapılsın.” gibi hazır bir tercih ile gelebiliyor. Burada vurgulamak istediğim şu:
Uygulanacak yöntemi belirleyen şey reklamlar değil, sizin göz yapınızdır.
Bazı gözler için yüzeyel yöntemler daha güvenli iken, bazı gözler için derin yöntemler daha uygundur. Kimi hastalar için birden fazla yöntem mümkün olabilir; bu durumda da doktor–hasta birlikte değerlendirerek karar verir.
PRK, LASIK ve SMILE gibi yöntemlerin her birini detaylı anlattığım ayrı sayfalar olacak; bu sayfa ise lazer göz ameliyatına genel bakış sunmak içindir.
İyileşme süreci, seçilen yönteme göre değişir; ama genel bazı noktaları şöyle özetleyebiliriz:
Ameliyat sonrası ilk birkaç saat
Yüzeyel lazer (PRK, No Touch) sonrası
LASIK ve SMILE gibi derin yöntemler sonrası
İyileşme ne kadar hızlı olursa olsun, her yöntemde damla kullanımı, kontrol muayeneleri ve ilk günlerde gözü travmalardan koruma büyük önem taşır.
Her cerrahi işlem gibi lazer göz ameliyatının da elbette bazı riskleri vardır. Bunlar kabaca ikiye ayrılır:
Tüm lazer yöntemleri için ortak riskler:
Yönteme özel riskler:
Burada altını çizmek gereken nokta:
Günlük pratikte, uygun şekilde seçilmiş hastalarda ciddi görme kaybı riski son derece düşüktür.
Dünyada lazer göz ameliyatı geçiren milyonlarca kişi vardır ve memnuniyet oranı oldukça yüksektir. Yine de herkes için aynı cümleyi kurmak mümkün değildir; bu nedenle her hastaya, kendi göz yapısına göre risk–fayda analizi yapılmalıdır.
Hastalardan sık gelen sorulardan biri:
“Lazer fiyatı ne kadar?”
Tek bir rakam söylemek çoğu zaman doğru değildir; çünkü fiyatı belirleyen birçok etken vardır:
Ayrıca ülkedeki ekonomik koşullar ve sık değişen maliyetler sebebiyle, web sitesi üzerinden net ücret yazmak çoğu zaman tıbben ve etik olarak uygun görülmez.
Detaylı bilgi için muayenehane ile telefon ya da WhatsApp üzerinden iletişime geçebilirsiniz.
Doç. Dr. Fatih Çakır Gündoğan, Kayseri’de uzun yıllardır lazer göz ameliyatı yapan, bu alanda deneyimli göz hastalıkları uzmanlarından biridir. Lazer göz ameliyatına karar verirken:
bir hekime muayene olmanız, en doğru kararı vermeniz açısından büyük önem taşır.
